BOOK CODE OF SUSHRUTA ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ

        CODE OF SUSHRUTA  ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ 

ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಪಿತಾಮಹ

           ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಜ್ಞಾನದ ಬೆಳಕನ್ನು ನೀಡಿದ ನಮ್ಮ ಭಾರತೀಯ ಸನಾತನ ಪರಂಪರೆಯ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗೆ ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ತಲೆಬಾಗಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಆಧುನಿಕ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ಜರಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಎಲ್ಲಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವು ಎಂಬ ಚರ್ಚೆ ಇಂದಿಗೂ ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಇಡೀ ವಿಶ್ವವೇ ಹೆಮ್ಮೆ ಪಡುವಂತೆ, ಬ್ರಿಟನ್‌ನ ಎಡಿನ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಾಜಮನೆತನದ ಸರ್ಜನ್‌ಗಳ ಕಾಲೇಜು (Royal College of Surgeons of Edinburgh - RCSED) ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ "ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಪಿತಾಮಹ"  ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತರ ಭವ್ಯ ಕಂಚಿನ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ!

ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರತಿಮೆಯಲ್ಲ, ಭಾರತದ ಪ್ರಾಚೀನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮನ್ನಣೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸನಾತನ ಭಾರತದ ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿಗೆ ನೀಡಿದ ಮಹೋನ್ನತ ಸಲಾಂ!

ಯಾರು ಈ ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತ? ಇವರ ಹಿನ್ನೆಲೆಯೇನು?

ಸುಮಾರು 2600 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ (ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ) ಪವಿತ್ರ ಕಾಶಿ (ವಾರಣಾಸಿ) ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತರು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಋಷಿಯಷ್ಟೇ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅವರು ಇಡೀ ವಿಶ್ವವೇ ಬೆರಗಾಗುವಂತಹ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಕ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಪುತ್ರರಾದ ಇವರು, ದೇವಲೋಕದ ವೈದ್ಯರೆಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಧನ್ವಂತರಿ ಮಹಾರಾಜರಿಂದ ಆಯುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದರು ಎಂದು ಪುರಾಣಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ.

ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಸರ್ಜನ್‌ಗಳು ಹತ್ತಾರು ವರ್ಷ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದು ಮಾಡುವ ಸರ್ಜರಿಗಳನ್ನು, ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತರು 2600 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಯಾವುದೇ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಕೇವಲ ಪ್ರಕೃತಿ ಲಭ್ಯ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂ-ನಿರ್ಮಿತ ಉಪಕರಣಗಳ ಮೂಲಕ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು!

'ಶುಶ್ರೂತ ಸಂಹಿತೆ': ಜಗತ್ತಿನ ಮೊದಲ ಸರ್ಜರಿ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ!

ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತರು ಬರೆದ 'ಶುಶ್ರೂತ ಸಂಹಿತೆ' ಆಯುರ್ವೇದದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಮೂರು ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ (ಬೃಹತ್ ತ್ರಯಿ) ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹಂತವನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ:

 1. 120ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಾ ಉಪಕರಣಗಳು: 

ಶುಶ್ರೂತರು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲೇ 101 ರೀತಿಯ ಚಾಕುಗಳು, ಕತ್ತರಿಗಳು, ಫೋರ್ಸ್‌ಪ್ಸ್ ಹಾಗೂ 20 ರೀತಿಯ ಸೂಜಿ ಮತ್ತು ದಾರಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಸಿಂಹ, ಕರಡಿ, ಹದ್ದು ಮುಂತಾದ ಪ್ರಾಣಿ-ಪಕ್ಷಿಗಳ ಮುಖದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು, ಇದರಿಂದ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಹಿಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

 2. ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ಜರಿಯ ಜನ್ಮದಾತ: 

ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮೂಗು, ಕಿವಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡವರಿಗೆ ಕೆನ್ನೆಯ ಅಥವಾ ಹಣೆಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಬಳಸಿ ಮರುಜೋಡಣೆ ಮಾಡುವ 'ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ಜರಿ' (Rhinoplasty/Plastic Surgery) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದೇ ಶುಶ್ರೂತರು! ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಇವರನ್ನು 'ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ಜರಿಯ ಪಿತಾಮಹ' ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

 3. ಮೊದಲ ಅರಿವಳಿಕೆ (Anesthesia) 

ಸರ್ಜರಿ ಮಾಡುವಾಗ ರೋಗಿಗೆ ನೋವಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ವೈನ್ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಹೊಗೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ರೋಗಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿಸುವ (Anesthesia) ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಇವರು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದ್ದರು.

 4. ಮೃತದೇಹಗಳ ವಿಚ್ಛೇದನೆ (Dissection):

ಮಾನವ ದೇಹದ ಅಂಗರಚನಾ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು (Anatomy) ತಿಳಿಯಲು ಮೃತದೇಹಗಳನ್ನು ನದಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿಟ್ಟು, ಚರ್ಮ ಕೊಳೆತ ನಂತರ ಒಳಾಂಗಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಇವರು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಇತಿಹಾಸ:

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಎನ್ನುವುದು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅಥವಾ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯರು ತಂದಿದ್ದಲ್ಲ. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಮುನ್ನವೇ ಇಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಾ ಪರಂಪರೆ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತುಂಗದಲ್ಲಿತ್ತು.

ಋಗ್ವೇದ ಮತ್ತು ಅಥರ್ವವೇದಗಳಲ್ಲೇ ಕೃತಕ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವುದು (Prosthetics) ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.

ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತರು ಕಣ್ಣಿನ ಪೊರೆ (Cataract) ಸರ್ಜರಿ, ಕಿಡ್ನಿ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯುವುದು (Bladder Stones), ಮುರಿದ ಮೂಳೆಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವುದು (Fractures), ಮತ್ತು ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ ಸಿಸೇರಿಯನ್ (Cesarean) ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಶಿಕ್ಷಣದ ಪದ್ಧತಿ: ಶುಶ್ರೂತರು ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಲು ಬಿಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೊದಲು ಸೋರೆಕಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಸತ್ತ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ರಬ್ಬರ್ ತರಹದ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಕತ್ತರಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಹೊಲಿಯುವುದನ್ನು (Suturing) ಕಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಬ್ರಿಟಿಷರ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ಗೌರವ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಏಕೆ? ಇದರ ಮಹತ್ವವೇನು?

18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಭಾರತೀಯ ವೈದ್ಯರು ಕತ್ತರಿಸಿದ ಮೂಗನ್ನು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ಜರಿ ಮೂಲಕ ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಗೆ ತರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ದಿಗ್ಭ್ರಮೆಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ ಈ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಯುರೋಪ್‌ಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದರು.

ಇಂದು ಅದೇ ಬ್ರಿಟನ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ರಾಜಮನೆತನದ ಸರ್ಜನ್‌ಗಳ ಕಾಲೇಜು ತನ್ನ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಶುಶ್ರೂತರ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವುದು, "ಜಗತ್ತಿನ ಆಧುನಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಭಾರತವೇ ಮೂಲ ಗುರು" ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಂತಾಗಿದೆ.

ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಇಂತಹ ಭವ್ಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ಸಂಪತ್ತಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಹೆಮ್ಮೆ ಇರಲಿ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯರು ಇಂದು ನಮ್ಮ ಸನಾತನ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ನಾವೂ ನಮ್ಮ ಮೂಲವನ್ನು ಅರಿತು ಗೌರವಿಸೋಣ! 

ಭಾರತೀಯ ಸನಾತನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಮಹರ್ಷಿ ಶುಶ್ರೂತರಿಗೆ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ನಮನಗಳು!