CHANAKYA NEETI 15 ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಪಂಚದಶೋಧ್ಯಾಯ:

ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಪಂಚದಶೋಧ್ಯಾಯ:

ಶ್ರೀ ಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ ಹರಿ ಓಂ 
ಯಸ್ಯ ಚಿತ್ತಂ ದ್ರವೀಭೂತಂ ಕೃಪಯಾ ಸರ್ವಜಂತುಷು ।  
ತಸ್ಯ ಜ್ಞಾನೇನ ಮೋಕ್ಷೇಣ ಕಿಂ ಜಟಾಭಸ್ಮಲೇಪನೈಃ ॥ ೧೫-೦೧

ಏಕಮಪ್ಯಕ್ಷರಂ ಯಸ್ತು ಗುರುಃ ಶಿಷ್ಯಂ ಪ್ರಬೋಧಯೇತ್ ।  
ಪೃಥಿವ್ಯಾಂ ನಾಸ್ತಿ ತದ್ದ್ರವ್ಯಂ ಯದ್ದತ್ವಾ ಸೋಽನೃಣೀ ಭವೇತ್ ॥ ೧೫-೦೨

ಖಲಾನಾಂ ಕಂಟಕಾನಾಂ ಚ ದ್ವಿವಿಧೈವ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ।  
ಉಪಾನನ್ಮುಖಭಂಗೋ ವಾ ದೂರತೋ ವಾ ವಿಸರ್ಜನಂ ॥ ೧೫-೦೩

ಕುಚೈಲಿನಂ ದಂತಮಲೋಪಧಾರಿಣಂ  ಬಹ್ವಾಶಿನಂ ನಿಷ್ಠುರಭಾಷಿಣಂ ಚ ।  ಸೂರ್ಯೋದಯೇ ಚಾಸ್ತಮಿತೇ ಶಯಾನಂ  
ವಿಮುಂಚತಿ ಶ್ರೀರ್ಯದಿ ಚಕ್ರಪಾಣಿಃ ॥ ೧೫-೦೪

ತ್ಯಜಂತಿ ಮಿತ್ರಾಣಿ ಧನೈರ್ವಿಹೀನಂ  ಪುತ್ರಾಶ್ಚ ದಾರಾಶ್ಚ ಸುಹೃಜ್ಜನಾಶ್ಚ ।  ತಮರ್ಥವಂತಂ ಪುನರಾಶ್ರಯಂತಿ  ಅರ್ಥೋ ಹಿ ಲೋಕೇ ಮನುಷ್ಯಸ್ಯ ಬಂಧುಃ ॥ ೧೫-೦೫

ಅನ್ಯಾಯೋಪಾರ್ಜಿತಂ ದ್ರವ್ಯಂ ದಶ ವರ್ಷಾಣಿ ತಿಷ್ಠತಿ ।  
ಪ್ರಾಪ್ತೇ ಚೈಕಾದಶೇ ವರ್ಷೇ ಸಮೂಲಂ ತದ್ವಿನಶ್ಯತಿ ॥ ೧೫-೦೬

ಅಯುಕ್ತಂ ಸ್ವಾಮಿನೋ ಯುಕ್ತಂ ಯುಕ್ತಂ ನೀಚಸ್ಯ ದೂಷಣಂ ।  
ಅಮೃತಂ ರಾಹವೇ ಮೃತ್ಯುರ್ವಿಷಂ ಶಂಕರಭೂಷಣಂ ॥ ೧೫-೦೭

ತದ್ಭೋಜನಂ ಯದ್ದ್ವಿಜಭುಕ್ತಶೇಷಂ  ತ್ಸೌಹೃದಂ ಯತ್ಕ್ರಿಯತೇ ಪರಸ್ಮಿನ್ ।  ಸಾ ಪ್ರಾಜ್ಞತಾ ಯಾ ನ ಕರೋತಿ ಪಾಪಂ  
ದಂಭಂ ವಿನಾ ಯಃ ಕ್ರಿಯತೇ ಸ ಧರ್ಮಃ ॥ ೧೫-೦೮

ಮಣಿರ್ಲುಂಠತಿ ಪಾದಾಗ್ರೇ ಕಾಚಃ ಶಿರಸಿ ಧಾರ್ಯತೇ ।  
ಕ್ರಯವಿಕ್ರಯವೇಲಾಯಾಂ ಕಾಚಃ ಕಾಚೋ ಮಣಿರ್ಮಣಿಃ ॥ ೧೫-೦೯

ಅನಂತಶಾಸ್ತ್ರಂ ಬಹುಲಾಶ್ಚ ವಿದ್ಯಾಃ  ಸ್ವಲ್ಪಶ್ಚ ಕಾಲೋ ಬಹುವಿಘ್ನತಾ ಚ ।  ಯತ್ಸಾರಭೂತಂ ತದುಪಾಸನೀಯಾಂ  ಹಂಸೋ ಯಥಾ ಕ್ಷೀರಮಿವಾಂಬುಮಧ್ಯಾತ್ ॥ ೧೫-೧೦

ದೂರಾಗತಂ ಪಥಿ ಶ್ರಾಂತಂ ವೃಥಾ ಚ ಗೃಹಮಾಗತಂ ।  
ಅನರ್ಚಯಿತ್ವಾ ಯೋ ಭುಂಕ್ತೇ ಸ ವೈ ಚಾಂಡಾಲ ಉಚ್ಯತೇ ॥ ೧೫-೧೧

ಪಠಂತಿ ಚತುರೋ ವೇದಾನ್ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಾಣ್ಯನೇಕಶಃ ।  
ಆತ್ಮಾನಂ ನೈವ ಜಾನಂತಿ ದರ್ವೀ ಪಾಕರಸಂ ಯಥಾ ॥ ೧೫-೧೨

ಧನ್ಯಾ ದ್ವಿಜಮಯೀ ನೌಕಾ ವಿಪರೀತಾ ಭವಾರ್ಣವೇ ।  
ತರಂತ್ಯಧೋಗತಾಃ ಸರ್ವೇ ಉಪರಿಷ್ಠಾಃ ಪತಂತ್ಯಧಃ ॥ ೧೫-೧೩

ಅಯಮೃತನಿಧಾನಂ ನಾಯಕೋಽಪ್ಯೋಷಧೀನಾಂ  
ಅಮೃತಮಯಶರೀರಃ ಕಾಂತಿಯುಕ್ತೋಽಪಿ ಚಂದ್ರಃ ।  
ಭವತಿವಿಗತರಶ್ಮಿರ್ಮಂಡಲಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಭಾನೋಃ  
ಪರಸದನಿವಿಷ್ಟಃ ಕೋ ಲಘುತ್ವಂ ನ ಯಾತಿ ॥ ೧೫-೧೪

ಅಲಿರಯಂ ನಲಿನೀದಲಮಧ್ಯಗಃ  ಕಮಲಿನೀ ಮಕರಂದ ಮದಾಲಸಃ ।  ವಿಧಿವಶಾತ್ಪರದೇಶಮುಪಾಗತಃ  ಕುಟಜಪುಷ್ಪರಸಂ ಬಹು ಮನ್ಯತೇ ॥ ೧೫-೧೫

ಪೀತಃ ಕ್ರುದ್ಧೇನ ತಾತಶ್ಚರಣತಲಹತೋ ವಲ್ಲಭೋ ಯೇನ ರೋಷಾ  
ದಾಬಾಲ್ಯಾದ್ವಿಪ್ರವರ್ಯೈಃ ಸ್ವವದನವಿವರೇ ಧಾರ್ಯತೇ ವೈರಿಣೀ ಮೇ ।॥ ೧೫-೧೬

ಗೇಹಂ ಮೇ ಛೇದಯಂತಿ ಪ್ರತಿದಿವಸಮುಮಾಕಾಂತ ಪೂಜಾ ನಿಮಿತ್ತಂ  ತಸ್ಮಾತ್ಖಿನ್ನಾ ಸದಾಹಂ ದ್ವಿಜಕುಲನಿಲಯಂ ನಾಥ ಯುಕ್ತಂ ತ್ಯಜಾಮಿ ॥ ೧೫-೧೭

ಬಂಧನಾನಿ ಖಲು ಸಂತಿ ಬಹೂನಿ  ಪ್ರೇಮರಜ್ಜು ಕೃತ ಬಂಧನಮನ್ಯತ್ ।  ದಾರುಭೇದ ನಿಪುಣೋಽಪಿ ಷಡಂಘ್ರಿ-  ರ್ನಿಷ್ಕ್ರಿಯೋ ಭವತಿ ಪಂಕಜಕೋಶೇಃ ॥ ೧೫-೧೮

ಛಿನ್ನೋಽಪಿ ಚಂದನತರುರ್ನ ಜಹಾತಿ ಗಂಧಂ  
ವೃದ್ಧೋಽಪಿ ವಾರಣಪತಿರ್ನ ಜಹಾತಿ ಲೀಲಾಂ ।  
ಯಂತ್ರಾರ್ಪಿತೋ ಮಧುರತಾಂ ನ ಜಹಾತಿ ಚೇಕ್ಷುಃ  
ಕ್ಷೀಣೋಽಪಿ ನ ತ್ಯಜತಿ ಶೀಲಗುಣಾನ್ಕುಲೀನಃ ॥ ೧೫-೧೯

ಉರ್ವ್ಯಾಂ ಕೋಽಪಿ ಮಹೀಧರೋ ಲಘುತರೋ ದೋರ್ಭ್ಯಾಂ ಧೃತೋ  ಲೀಲಯಾ ತೇನ ತ್ವಂ ದಿವಿ ಭೂತಲೇ ಚ ಸತತಂ ಗೋವರ್ಧನೋ ಗೀಯಸೇ ।॥ ೧೫-೨೦

ತ್ವಾಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಧರಂ ವಹಾಮಿ ಕುಚಯೋರಗ್ರೇ ನ ತದ್ಗಣ್ಯತೇ  
ಕಿಂ ವಾ ಕೇಶವ ಭಾಷಣೇನ ಬಹುನಾ ಪುಣ್ಯೈರ್ಯಶೋ ಲಭ್ಯತೇ ॥ ೧೫-೨೧

ಇತಿ ಶ್ರೀ ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ ಸಂಹಿತಾಯಾ- ಪಂಚದಶೋಧ್ಯಾಯಃ ಸಮಾಪ್ತಃ